Bijnieren

Wat zijn bijnieren?

De bijnieren zijn kleine organen die als kapjes op de nieren liggen, ze zijn hiervan gescheiden door vetweefsel. Een bijnier bestaat uit een binnenste gedeelte (merg) en een buitenste gedeelte (schors). Het bijniermerg produceert twee hormonen die belangrijk zijn voor de regulatie van (onder andere) de bloeddruk: adrenaline en noradrenaline. De schors is opgebouwd uit drie lagen (zones) die elk een eigen functie hebben. De buitenste zone produceert mineralocorticoïden, dit zijn hormonen die invloed hebben op de mineraalhuishouding. Deze bestaan voor 95% uit aldosteron; het reguleert op indirecte wijze de bloeddruk door de nieren aan te zetten tot het vasthouden van water door middel van de balans tussen natrium en kalium.
De middelste zone van de bijnierschors produceert de glucocorticoïden die veel verschillende functies hebben in het lichaam: Ze bevorderen de vorming van glucose, hebben invloed op de vetverdeling, onderdrukken de afweer, onderdrukken ontstekingen en bevorderen de afbraak van eiwitten. De binnenste zone van de schors produceert zowel mannelijke geslachtshormonen (androgenen) als vrouwelijke geslachtshormonen (oestrogenen). De hoeveelheid die hiervan wordt geproduceerd valt in het niet bij die van de geslachtsorganen.

De volgende aandoeningen zijn het gevolg van problemen in de bijnier:

  • Een feochromocytoom is een gezwel dat ontstaat in het bijniermerg en dat te veel van de hormonen adrenaline en/of noradrenaline produceert. Klachten die hierbij kunnen passen zijn hoge bloeddruk, hoofdpijn, duizelingen, transpireren.
  • Uitval van bijnierschors waardoor de bijnierschors onvoldoende corticosteroïden aanmaakt, leidt tot de ziekte van Addison. Dit kan het gevolg zijn van een auto-immuun reactie tegen de bijnierschors of problemen met de aansturing van de bijnierschors vanuit de hypofyse. Klachten die hierbij kunnen passen zijn: een bruine huidskleur zonder zonnebank of vakantie, algehele moeheid en zwakte, gewichtsverlies, lage bloeddruk, chronische diarree.
  • Overmatige productie van glucocorticoïden, wat leidt tot syndroom van Cushing. Dit kan zowel het gevolg zijn van een tumor in de hypofyse (Ziekte van Cushing) als in de bijnierschors (Syndroom van Cushing). Klachten die hierbij kunnen passen zijn een typische vetverdeling (veel vetopstapeling ter hoogte van de buik, terwijl de armen en benen slank zijn en soms zelfs mager door spierafbraak), een rond opgeblazen gelaat (vollemaansgezicht), een dunne en kwetsbare huid en verlies van spierkracht.
  • Overmatige productie van mineralocorticoïden, wat leidt tot syndroom van Conn. Klachten die hierbij kunnen passen zijn algemene moeheid, spierzwakte, spierkramp, overmatige dorst, hartkloppingen en tintelingen in handen en voeten.
  • Er kan ook een kwaadaardig gezwel ontstaan in de bijnierschors, een adrenocorticaal carcinoom. Afhankelijk van de tumor kan deze ook teveel glucocorticoïden, mineralocorticoïden en/of geslachtshormoon produceren. De symptomen kunnen daarom een combinatie zijn van die van bovengenoemde aandoeningen.

Dr H Haak is gespecialiseerd in aandoeningen aan de bijnieren. Hij ziet in dit kader mensen vanuit regio Eindhoven én van ver daarbuiten.

Wilt u een afspraak maken of heeft u vragen?

Interne geneeskunde
(040) 888 63 00

Nefrologie
(040) 888 63 00

Ouderengeneeskunde
(040) 888 61 84

Hematologie & oncologie
(040) 888 53 20

Allergologie
(040) 888 55 89

Diabetes
(040) 888 63 00

Oncologie (kanker)
(040) 888 82 20

Endocrinologie
(040) 888 63 00

Dialyse
(040) 888 92 00

Infectieziekten
(040) 888 63 00

Openingstijden
Maandag tot en met vrijdag 08.30u tot 17.00uur

Allergologie: dinsdag, woensdag, donderdag en vrijdag van 8.30u tot 16.30u

Routebeschrijving

Eindhoven
Ds. Th. Fliednerstraat 1
5631 BM Eindhoven

Veldhoven (geen allergologie)
De Run 4600
5500 MB Veldhoven